Een percentage berekenen doe je door het deel te delen door het geheel en de uitkomst keer 100 te doen. Verkoop je 36 van de 240 producten, dan is dat 36 / 240 x 100 = 15%. Wil je juist weten hoeveel 15% van 240 is, dan reken je 240 x 0,15 = 36.
Met die twee formules los je de meeste procentsommen op. In dit artikel lees je in 4 stappen hoe je een percentage uitrekent, hoe je een procentuele stijging of daling berekent, wat het verschil is tussen procent en procentpunt en hoe je percentages als ondernemer gebruikt voor marge, opslag en omzetgroei.
Hoe bereken je een percentage in 4 stappen?
- Bepaal wat het geheel is (100%) en wat het deel is dat je wilt uitdrukken.
- Deel het deel door het geheel. Bij 36 van 240 is dat 0,15.
- Vermenigvuldig de uitkomst met 100. Je krijgt 15%.
- Controleer je antwoord andersom: 15% van 240 is 240 x 0,15 = 36.
Zoek je juist het percentage van een getal, dan deel je het percentage door 100 en vermenigvuldig je het getal daarmee. 8% van € 2.500 is dus € 2.500 x 0,08 = € 200.
Hoe bereken je een procentuele stijging of daling?
Voor een verandering gebruik je de formule: (nieuw – oud) / oud x 100. Is de uitkomst positief, dan is het een stijging. Is de uitkomst negatief, dan is het een daling.
Voorbeeld:
- Je omzet stijgt van € 80.000 naar € 92.000.
- Verschil: € 92.000 – € 80.000 = € 12.000.
- Stijging: € 12.000 / € 80.000 x 100 = 15%.
Let op: andersom is het percentage niet hetzelfde. Daalt je omzet van € 92.000 naar € 80.000, dan is dat € 12.000 / € 92.000 x 100 = 13% daling. Je deelt namelijk altijd door de oude waarde.
Rekenvoorbeeld: omzetgroei over meerdere jaren
Stel, je bedrijf groeit eerst flink en krimpt daarna wat. Veel ondernemers tellen de percentages dan bij elkaar op, maar dat geeft een verkeerd beeld.
Rekenvoorbeeld:
| Jaar | Omzet | Berekening | Verandering |
|---|---|---|---|
| 2024 | € 80.000 | startpunt | |
| 2025 | € 92.000 | (€ 92.000 – € 80.000) / € 80.000 x 100 | +15% |
| 2026 | € 87.400 | € 92.000 x 0,95 | -5% |
| 2024 tot en met 2026 | (€ 87.400 – € 80.000) / € 80.000 x 100 | +9,25% |
Plus 15% en min 5% is samen dus geen 10% groei, maar 9,25%. Wie meerdere jaren vergelijkt, rekent daarom altijd vanaf het oorspronkelijke bedrag. Meer over het meten en sturen van groei lees je bij het groeien van je onderneming.
Wat is het verschil tussen procent en procentpunt?
Een procentpunt is het verschil tussen twee percentages. Een procent is een relatieve verandering ten opzichte van het oude percentage. Die twee worden vaak door elkaar gehaald.
Voorbeeld:
- De conversie van je webshop gaat van 2% naar 3%.
- Dat is een stijging van 1 procentpunt (3 – 2).
- In procenten is het een stijging van 50%, want (3 – 2) / 2 x 100 = 50%.
Beide uitspraken kloppen, maar ze vertellen iets anders. Gebruik procentpunt als je percentages met elkaar vergelijkt, zoals een rente, een btw-tarief of een conversieratio. Hoe je die conversie omhoog krijgt, lees je bij conversie verhogen van je website.
Hoe bereken je marge en opslag in procenten?
Als ondernemer reken je dagelijks met twee percentages die op elkaar lijken: marge en opslag. Het verschil zit in waar je door deelt.
- Brutomarge: (verkoopprijs – inkoopprijs) / verkoopprijs x 100. Bij inkoop € 60 en verkoop € 100 exclusief btw is je marge 40%.
- Opslag: (verkoopprijs – inkoopprijs) / inkoopprijs x 100. Bij dezelfde bedragen is je opslag 66,7%.
Wil je een vaste marge halen, deel dan de inkoopprijs door 1 min de marge. Voor 40% marge op een inkoop van € 75 reken je € 75 / 0,60 = € 125 exclusief btw. Reken altijd zonder btw, want btw is geen omzet voor jou. Wil je de btw uit een prijs inclusief 21% btw halen, vermenigvuldig dan met 21/121.
Waar gebruik je percentages nog meer voor?
Percentages kom je overal tegen in je administratie en je marketing. Een paar voorbeelden:
- Een loonsverhoging van 3% op € 3.200 bruto per maand is € 96 extra. Hoe je dat doortrekt naar een jaarbedrag, lees je bij jaarsalaris berekenen.
- Een kostenpost als percentage van je omzet: € 6.000 marketingkosten op € 120.000 omzet is 5%.
- Het aandeel van een kanaal in je verkoop. Met datagedreven marketing zie je welk percentage van je omzet uit welk kanaal komt.
Werk je in een spreadsheet, zet de cel dan op procentnotatie. Een formule als =B2/B1 geeft dan direct 15% in plaats van 0,15.
Veelgestelde vragen
Hoe bereken je hoeveel procent iets is?
Je deelt het deel door het geheel en doet dat keer 100. 45 van de 180 is 45 / 180 x 100 = 25%.
Hoe reken je een percentage terug naar het oorspronkelijke bedrag?
Je deelt het bedrag door 1 plus of min het percentage. € 121 inclusief 21% btw was € 121 / 1,21 = € 100 exclusief btw.
Is een daling van 50% weer goed te maken met 50% stijging?
Nee, daarvoor heb je 100% stijging nodig. Van € 100 naar € 50 is 50% daling, maar van € 50 terug naar € 100 is een verdubbeling.
Wat is 1 procentpunt?
Een procentpunt is het absolute verschil tussen twee percentages. Van 9% naar 10% is 1 procentpunt, terwijl het in procenten een stijging van ruim 11% is.